ANAYASA TEORİSİ
7 Ekim 2017
BABACIĞIM NEREDESİN ? — Çocuk Eğitiminde Babanın Rolü
7 Ekim 2017

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ

Araştırma, sistemli bir şekilde gerçekleri öğrenme
biçimidir. Araştırma her yerde ve her mekânda yapılabilmektedir. Araştırıma işlemi
soru sormak ile başlar, her sorulan soru alınan cevap kadar önem arz
etmektedir. Araştırma da kullanılan yöntem ve araçlar ne kadar objektif ve
bilimsel olursa o kadar verimli sonuçlar alınacağı bir gerçektir. Bilim ve
teknoloji sayesinde insanoğlu dünyaya hakim olmaktadır ve günlük hayatı kendisi
için dahada kolaylaştırmak da ve karşılaşabileceği sorunları en aza indirgemektedir.
Örneğin; doğal afetlerin üstesinden gelebilmek gibi, Özellikle gelişmişliğini
tamamlayan ülkeler bilimsel araştırmalara önem verir bu da az gelişmiş ülkelerden
gelişmiş ülkelere beyin göçünü arttırır, gelişmiş ülkeler arasında bilim ve
araştırmada ön sırada olma gayreti, rekabeti vardır.
Bilim ve teknolojide önde olmakdevletlerarasında dünya
devi olmak için olmazsa olmaz ön adımdır. Anlaşılacağı üzere gelişmişlik düzeyi
ile bilim ve araştırmada gelişmişlik, paralellik göstermektedir. Araştırma çalışmalarına
değerkatan AR-GE (araştırma-geliştirme) faaliyetlerine önem vermek gerekir, en
son model cihaz ve teknolojileri takip etmek teknoloji yarışında temel alt yapı
taşını oluşturur.
 
Bilimsel araştırmalar genel olarak yalın bir faaliyet
olmayıp, birçok süreci içerisine almaktadır bunlar;


*Araştırma da konunun belirlenmesi süreci,
*Problemin netleştirilmesi süreci,
*Konu ile ilgili hipotez oluşturulması,
* Kullanılacak olan yöntemin belirlenmesi,
*Veri toplama ve analizi süreci,
*Rapor yazılması ve raporun yayınlanması gibi süreçlerden
oluşmaktadır.
 
Kısacası Ar-Ge çalışmaları; ister devlet için olsun,
ister özel sektör için olsun her şeyin ve her konunun merkezi olup her an için
geliştirilmeye muhtaçtır. Bilim alanında ortak dil ve kullanılan kavramların
anlaşılırlığı, kavramın taşıdığı önem kadar önem arz etmektedir. Çünkü iletişim
kavramlar sayesinde olmak da ve anlam kazanmaktadır. Terminolojinin ve
kavramların ortak kullanılması evrensel olarak kolaylık sağlamaktadır.
Kavramlarda kullanılan kısaltmaların ne anlama geldiğinin anlaşılması kavramlar
kadar önem arz etmektedir.
 
Araştırma
da kullanılan kavramlar
MANTIK
 
Doğru olan ile yanlış olanın ayırt edilerek bilgiye
ulaşmayı amaçlayan araştırmabilimine verilen addır. Daha önceleri bir felsefe
dalı iken günümüz itibariyle matematik (cebir) ve bilgisayar gibi bilimin olmazsa
olmaz bir parçası haline gelmiştir.
DOĞRULUK
Düşünülen yargının,
düşüncenin gerçek olan ile uyuşmasıdır. Öne sürülen değer yargılarının
ve önermelerin gerçeğe uygun olması, gerçek olmasıdır. 
 
FENOMEN
Gözle görünen olay manasındadır.
 
DOGMA
İrdelenmeye ve kuşkuya kapalı olan, fırsat vermeyen
öğretidir.
 
İNANÇ
 
KÜLTÜR
İçinde bulunulan toplumun maddi ve manevi değerlerini temel alarak,
bunlardan etkilenerek öğrenim ve yaşantı biçimi oluşturulmasıdır.
 
METAFİZİK
Diğer bir adıyla fizik ötesi, deney ötesidir.
 
RASYONALİZİM
Diğer bir ismi akılcılıktır. Bilginin kaynağını, akıl
olarak alan düşünce ile eldeedileceğini savunan yaklaşımdır.
 
POZİTİVİZİM
Gözlem ve deneye dayalı sonuç alan bilimsel bir bilim
dalıdır.
 
PARADİGMA
Diğer bir adı değerler dizisidir. Neyi nasıl algılayıp,
neyi benimsediği ile alakalı bilimdir, kısaca insanın iç ve dış dünyasının
kendine göre yorumlanmasıdır. Yani özneldir.
 
BİLGİ
İnsanların beş duyu organları ile akıl ve mantık ile
algıladığı her şey,  bilgidir. Bilimsel
bir bilgide olması gereken özellikler şunlardır; 
a)doğruluk,
b)inanç, 
c)gerekçe  
 
BİLİM
Tarafsız bir şekilde araştırma ve incelemeye dayalı olgu
ve olaylar ile ilgili zihinsel etkinliklerdir.
BİLİMSEL
ETİK
Akademik ve bilimsel çalışmalarda uyulması gereken kurallar
bütünüdür. Örnek olarak, Hipokrat yemini gösterilebilir.
ARAŞTIRMA
Belli bir sistematik çevresinde bilimsel yöntem ve
teknikler kullanılarak yapılan çalışmanın açıklanmasıdır.
 
EVREN
Tüm varlıkları ve fiilleri içeren sistemdir. Diğer adları
ise kosmos ve popülâsyondur.
 
ARAŞTIRMA
EVRENİ
Araştırmacının, araştırma konusunda gözlem yaparak
hakkında yorum yapacağı evrendir.
 
ÖRNEKLEM
Araştırma konusunu oluşturan evrenin tüm özelliklerini
yansıtan bir parçası örneğidir.
 
DENEK
Üzerinde deney yapılan her şey manasına gelmektedir.
 
BİLİMSEL
YÖNTEM
Olguların deney ve gözlem yoluyla verilere
dönüştürülmesinde kullanılan yöntemdir.
 
LİTERATÜR
TARAMA / KÜTÜPHANE ARAŞTIRMASI
Konu ile ilgili her türlü yazılı eserin incelenmesidir.
Elde edilen her bilgi bir liste sırasına göre sıralanır. Literatür araştırmasının
en üst düzeyi yazın araştırmasıdır.
 
NİTEL
ARAŞTIRMALAR
Sosyoloji,
psikoloji gibi alanlarda insan davranışlarını inceleyen araştırma
yöntemidir. Daha çok gözleme dayalıdır.
 
NİCEL
ARAŞTIRMALAR
Deneysel ve gözlemsel yöntemler ile elde edilen verileri yaygın
olarak kullanan istatistik analizi yapabilen araştırmadır.
 
TÜME
VARIM
Tek tek olgulardan yola çıkarak genel yargılara
ulaşmaktır. Kısaca özeden genele gitmek denilebilir.
 
TÜMDEN
GELİM
Genel yargı ve bilgilerden hareketle özel durumları
açıklayan yorum yapma yöntemidir.
BETİMLEME
(TASVİR ETME)
Bir şeyi söz ya da yazı ile anlatmak, göz önündecanlandırmak,
tasvir etmektir. Kısaca görülenlerin ve gözlemlerin sözcükler ile anlatılması
kelimeler ile resim yapılmasıdır.
 
ARAŞTIRMA
PROBLEMİ
Cevabı bulunması gereken problemlerdir.
 
HİPOTEZ
Araştırmalarda kanıtlamak istediğimiz konu ile ilgili
yapmış olduğumuz önermelere hipotez adı verilmektedir.
KURAM
(TEORİ)
Olay ve olguların sistemli ve tutarlı bir şekilde,
açıklanmasıdır.
BİLİMSEL
YASA
Kuramların ispatlanıp, kesinleştikten sonra geldiği
safhadır.
GEÇERLİK
Bilgi toplama aracının ölçülmek istenilen kazanımları, ne
düzeyde ölçtüğüdür.
ARAŞTIRMA
DA GÜVENİLİRLİK
Geçici içsel ve dışsal şartlardan etkilenmeden ölçme
aracının her ne ölçüyor ise hep aynı sonucu vermesidir.
YAKLAŞIM
TARZINA GÖRE ARAŞTIMALAR
NİTEL
ARAŞTIRMALAR
İnsan davranışlarının temel nedenlerini ve
motivasyonlarını anlamaya çalışan araştırmalardır. Örnek, psikoloji
Niteliksel araştırma ise toplum ve davranışlarını
incelemektedir, yöntem olarak; Gözlem, Mülakat ve Anket yöntemlerini
kullanır. 
Nitel araştırmada kullanılan yöntemleri;
*İz Sürme (Tracer) Yöntemi; Bazı dokümanlar yardımı ile
belirli bir zaman diliminde konu ile ilgili gruplar üzerinde örgütsel sürecin
tamamlanmasıdır.
*Paydaş Analizi; Herhangi bir olay çevresinde olaydan
etkilenen veya olayı etkileyen grupların varlığına, görüşüne dayanan araştırma
yöntemidir.
*Örnek Olay Yöntemi (Vaka İncelemesi); Bir konu hakkında
kişi veya kişilerin belli bir süre boyunca sistemli bir şekilde takip edilmesi,
incelenmesi yöntemidir.
*Odak (Focus) Yöntemi
Araştırılacak konu ile ilgli olarak (7-12) kişilik
grupların bir araya gelerek bir başkan yönetiminde beyin fırtınası yaparak bir
uzlaşı sağladıkları yöntemdir.
NİCEL
ARAŞTIRMALAR
Olay ve olguların deneysel yöntemler kullanılarak
nedensellik yoluyla gerçeklere ulaşmaya çalışan araştırmalardır.
 
ARAŞTIRMA
MODELİ AÇISINDAN ARAŞTIRMALAR
1-) KEŞİFSEL
ARAŞTIRMALAR
İlk ve ön bilgileri elde etmek amacıyla yapılan
araştırmalardır.
2-)
BETİMSEL ARAŞTIRMALAR
Olayları tasvir ederek problemi anlamaya çalışan
araştırmalardır. Araştırmada sebep ve sonuç ilişkisi yoktur.
3-)NEDENSELLİK
ARAŞTIRMALARI
Niçin ve neden sorularıyla sebep sonuç ilişkisi
çerçevesinde yapılan araştırmalardır.
a-)
Teorik Araştırmalar
Deney vb. yöntemleri kullanmadan olayları teorik ve
mantıksal olarak anlamaya çalışan araştırma yöntemidir.
b-)Uygulamalı
Araştırmalar
Kuramların ve yöntemlerin ürüne dönüştürüldüğü
araştırmadır.
4-)BİLİM
DALLARINA GÖRE ARAŞTIMALAR
*Fen bilimleri araştırmaları
*Sosyal bilimler araştırmaları
ARAŞTIRMALARIN
PLANLANMASI
Bir araştırmanın aşamaları;
1-Problemin belirlenmesi,
2-Veri toplamanın planlanması,
3-Veri elde edilmesi ve analizi
4- Araştırma raporunun yazılması
 
Planlamada amaç, faaliyetlerin her birinin nasıl nerede
ve kimler tarafından ne zaman yapılacağının belirlenmesidir. Planlamada önemli
olan araştırma sorununun tespit edilmesi ve nasıl-hangi yöntem uygulanarak en
verimli ve kısa sürede çözüm üretilmesidir. Araştırıma problemi (AP) araştırmanın
amacını yansıtmaktadır.
Araştırma probleminin formüle edilmesinde faydalanılan
kaynaklar; Genel teoriler, Kişisel deneyimler, Gözlemler, Güncel konular,
Literatür verileri, yaşanılan sosyal ortam, eğitim düzeyi ve iliği alanları
sayılabilir.
Araştırmada hipotez; araştırılan soruya önceden verilen
cevaptır. Varsayımlar araştırmanın temelini oluşturan, unsurlardır. Her
araştırmanın bir sınırının olması gerekmektedir.
Örnekleme ise, bir konuda kümenin (grubun) tamamının
incelenmesi amacıyla seçilen bir parçanın incelenmesidir. Örnekleme işleminde kullanılan
örneklem ise, belirli bir yöntem ile ele alınan kısımdır.
Veri analizi; verilerin-bilgilerin-dataların, anlaşılır
ve yorumlanabilir hale getirilmesi işlemidir.
 
BAŞLICA
ARAŞTARMA YÖNTEMLERİ
Mantıksal yöntem
Kütüphane araştırması (Literatür tarama)
Arşiv ve doküman incelemesi
Söylem analizi
Anket yönetimi
Eylem araştırmaları
Örnek olay (Vaka) incelemesi
Gözlem yöntemi
Deneysel yöntem
İstatistiksel analiz yöntemleri
Alan yazısının incelenmesi
Tarih araştırmaları yöntemi olarak sayılabilir.
 
Mantıksal yöntem; Tümevarım, tümden gelim ve mukayese
(emsal alma) mantık yönteminin olmazsa olmazıdır. Fen bilimlerin yapılan
araştırmalarda genel olarak tümden gelim, sosyal bilimlerde ise genel olarak
tüme varım yöntemleri kullanılmaktadır. Mantıksal yaklaşımlarda veri elde
edilmesi ve sonuca ulaşılması esastır.
 
Kütüphane araştırması yönteminde; kütüphanede bulunması
muhtemel belgelerin ve yayınların incelenmesi esastır. Kütüphane
araştırmalarında kullanılan teknik içerik analizi yöntemidir. Analiz yönteminde
kullanılan teknikler; frekans (kullanım sıklığı) analizi, kategorik analiz,
değerlendirici analiz, beraber vuku bulma olasılığı analizi, bilgisayarlı
analiz şeklinde sıralanabilir.
 
Alan-yazı incelemesi;  bibliyografya düzenleme, eserlerin özetlerini
vermek yerine belirli süreçlerden geçerek bir sonuca ulaşılmasıdır. Söylem
analizi ise, iletişimlerin ve konuşmaların analiz edilmesidir.
ANKET
Kişilerden bilgi almak amacıyla, genel olarak yüz yüze
görüşülerek yapılan bir araştırma yöntemidir. Anket yöntemine deney ve gözlem
yapılamadığı durumlarda başvurulmaktadır. Bir ankette bulunması gereken
kısımlar;
 
*Anketin sahibi (kişi veya kurum)            
*Anketin konusu,    
*Anketörün
(anketi yapan şahıs) adı ve soyadı,  
*Anketin yapıldığı tarih, *Anketi cevaplayanın adı ve soyadı, 
*Anket
soruları, Anket numarası, *Adres Bölümü (haberleşme-iletişim)
Anket uygulama açısından;
*Yüz yüze görüşme (mülakat),
*Derinlemesine mülakat;  denek sayısının az, görüşme süresinin çok
olduğu mülakat şeklidir.
*Posta yoluyla mülakat,
*Telefon ile anket,
*İnternet ortamında anket,
*Odak grup görüşmeleri; Bir odada (7-12) kişilik
grupların bulunduğu, topluluğa başka bir odadan yapılan ve gözlem yapılan
ankettir.
*Omnibüs anketi; Müşteri konumundaki firmalara yaptırılan
anket çeşididir.
*Projektif araştırma teknikleri; Deneklerin
bilinçaltındaki duygu ve düşünceleri ortaya koymaya çalışan kelime resim vb
yöntemleri kullanılarak yapılan anket çeşididir.
Eylem araştırmalarında araştırmacı bizzat araştırmanın
içerisinde yer alır, bir parça konumundadır. Örnek olay inceleme yönteminde
konu ile ilgili detaylı bir inceleme yapılır.
 
DENEYSEL
YÖNTEM
 
1-)
Klasik Deneysel Yöntem
Kontrol grubunun bulunduğu, gruplara ayırmanın rastgele
yapıldığı yöntemdir.
2-)Yarı
Deneysel Yöntem
Kontrol grubunun bulunmadığı, gruplara ayırmanın rastgele
yapılmadığı yöntemdir.
3-)
Ön Deneysel Araştırma Yöntemi
Klasik deney yönteminde yapılan işlemlerden birisinin
veya ikisinin eksik olduğu yöntemdir.
İSTATİSTİKSEL
ANALİZ YÖNTEMLERİ
Bu yöntem ile her alanda ileriye dönük hesaplamalar
yapılmaktadır. Tarihsel araştırma yönteminde geçmiş bilgilerden ders alarak
geleceğe yön verilmeye çalışılmaktadır. Tarihsel araştırma yönteminde sözlü ve
yazılı kaynaklar kullanılmaktadır.
ÖLÇME
VE ARAŞTIRMA
Bilimin amacının anlamak ve anladığını açıklamak olduğu
bilinmektedir. Bu nedenle ölçme ile bilim arasındaki bağ kendiliğinden
kurulmaktadır. Ölçek ise ölçme işleminde olması gereken araçtır. Ölçekler kendi
aralarında karşılaştırmalı ölçek ve karşılaştırmalı olmayan ölçek şeklinde iki
türe ayrılmaktadır. Ölçeklerin inandırıcılığını sağlayan geçerli ve güveneler
olmasıdır.
 
Araştırmada kayıt edilmiş olan bütün bilgilere veri
(data) adı verilmektedir. Öne sürülen hipotezlerin doğrulanması yani
sağlamasını yapmak amacıyla kullanılır.
 
İçerisinde belli bir sisteme göre karşı tarafa sorulacak
sualleri barındıran çizelgelere anket formu denir. Yapılan anketin hiçbir zaman
yarım saati geçmemesi gerekmektedir.
 
ÖRNEKLEME
Küme ismi verilen gruptan bir kısım veya parça seçerek
örnek almaktır. Bir konuda acil olarak bilgiye ihtiyaç varsa örneklemeye başvurulur.
Gayeli ve olasılıklı örnekleme olmak üzere iki gruba ayrılır.
 
Bir anket formu hazırlanırken hataların sıfıra
indirilmesi amacıyla veriler elden geçirilir, elden geçirilen veriler daha
sonra tasnif edilerek gruplandırılır, en son olarak da elde edilen bilgilerin
sunulabilmesi için bilgiler tablolaştırılır.,
 
Hipotezlerin test edilmesi, ileriye dönük tahminler
yapmak ve mevcut durumun daha iyi anlaşılması amacıyla istatistik analizleri
yapılar.
 
Araştırmada bir konuyu anlatmak amacıyla kullanılan
şekillere grafik adı verilir.grafik çizmenin amacı doğru net ve estetik bir
şekilde bilgileri karşı tarafı sıkmadan görsel bir şekilde iletmektir. Grafik
çeşitleri; görünümlerine göre, amaçlarına göre, mukayese tarzına göre
kullanılan verilere göre, alan ve konularına göre, çizim tekniğine göre,
boyutlarına göre, kullanım alanlarına göre geçici veya kalıcı grafikler, özel
grafikler olmak üzere dokuz çeşittir. Özel grafikleri sıralayacak olursak;
pasta (dairesel) grafik, sütun grafik, barkod grafik, histrogramlar, çubuk
diyagramlar, çizgi grafikler, krokiler sayılabilir.
 
BİLİMSEL
RAPOR (TEZ) YAZIMINDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR
 
Şekilsel ve içerik yönünden zengin olmalıdır. İlk önce
bir müsveddesi oluşturulmalıdır, bu sayede yapılan hatalar düzeltilir ve daha
verimli sonuçlar el edilir. Rapor yazılmadan önce kaç sayfa olacağı, ne kadar
zamanda tamamlanacağı belirlenmelidir, raporda kullanılan dil anlaşılır ve
düzgün olmalıdır. Bir raporun ana bölümleri; kapak sayfası, özet ve anahtar
kelimeler, yabancı dilde özet, başlıklara göre içindekiler bölümü,
tablo-grafik-şekil listesi, kısaltmalar ve simgeler sıralanabilir.
 

 

Raporlar oluşturulurken şekil yönünden dikkat edilecek
bir diğer husus ise; sayfa düzenidir kağıt da üst taraf, sağ taraf ve alt
taraftan 2.5 cm sol taraftan ise 3.5 cm boşluk bırakılmasına dikkat edilmesi
gerekmektedir. Raporda kullanılacak yazım dilinde; yazanın amacı, yazanın
konumu, muhatap kitle ve raporun konusu gibi konulara dikkat edilmesi
gerekmektedir. Raporda yapılan kısaltmalar ayrı bir bölümde açıklanmalıdır.
Genelde dipnot olarak açıklanır. Raporda kaynak göstermenin amaçlarını
sıralayacak olur isek; dürüst davranmanın bir gereği, denetime yardımcı olmak,
kaynağın aslını elde etmek, kaynağı yazana destek olmak olarak sayılabilir, her
şeyden önce bir etik kuralıdır.
Tugberk
Tugberk
Azıcık okur yazar, çok dinleyen az konuşan, içindeki çocuğu öldürmeyen, ama polyannalarla pek anlaşamayan sıradan yurdum insanı ... Yaşamak adına insanca adamca, kavgadan gürültüden uzak tüm çeşitliliklerimizle bir olabilmek ...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d blogcu bunu beğendi: